System aktywny
·zerio.pl
EBM
Portal informacyjny
Usługi medyczne RECENZOWANE 2 min

Raport: wyrok Sochy wzmocnił zasięgi jej przekazu

Raport Instytutu Monitorowania Mediów i Centrum Współpracy i Dialogu UW opisuje obieg dezinformacji zdrowotnej. Publikacje po prawomocnym wyroku przedstawiały Justynę Sochę jako „ofiarę systemu”, a jej wpisy zdobyły blisko 2 mln kontaktów.

Usługi medyczne

Wpisy Justyny Sochy na Facebooku i Instagramie miały łącznie blisko 2 mln kontaktów, a część serwisów po prawomocnym wyroku przedstawiała ją jako „ofiarę systemu”, co, według autorów raportu, wzmocniło zasięgi jej przekazu.

Raport Instytutu Monitorowania Mediów i Centrum Współpracy i Dialogu Uniwersytetu Warszawskiego objął materiały z okresu od 1 listopada 2024 do 31 grudnia 2025 roku. W tradycyjnych mediach autorzy odnotowali ponad 51 tys. publikacji związanych z dezinformacją naukową, przy czym dominowały treści dotyczące zdrowia.

Od zamkniętych grup do dużych portali

Fałszywe przekazy często zaczynają się w zamkniętych grupach na Facebooku, na Telegramie i w niszowych serwisach, gdzie brakuje zewnętrznej weryfikacji; część z tych treści później pojawia się w serwisach oferujących porady o zdrowym stylu życia i stopniowo wprowadza czytelników w teorie spiskowe.

Autorzy opisują mechanizm określany jako „miękkie wejście”: portale przyciągają odbiorców poradami, a następnie odsyłają do bardziej kontrowersyjnych materiałów, za przykład raport podaje serwisy takie jak odkrywamyzakryte.com i globalna.info.

Część treści przechodzi następnie do podmiotów nadających im pozory rzetelności; raport wskazuje m.in. domenę legaartis.pl, stylizowaną na serwis prawniczy, oraz serwisy powiązane ze środowiskiem STOP NOP. Publikacja na stronie głównej dużego portalu może, według autorów, zwiększyć zasięg fałszywej informacji nawet o 1000 proc., a sprostowanie powinno pojawić się w ciągu około czterech godzin od amplifikacji, by istotnie ograniczyć szkody.

Badane profile i zasięgi

Badacze przeanalizowali 13 128 postów pochodzących z 15 profili objętych analizą, m.in. profili Sochy, Jerzego Zięby i Witolda Gadowskiego; gęstość powiązań wewnątrz tej sieci wzrosła w 2025 roku o około 40 proc.

Socha, liderka stowarzyszenia STOP NOP, została prawomocnie skazana za zniesławienie lekarzy w kwietniu 2025 roku. Sąd Okręgowy w Poznaniu orzekł rok ograniczenia wolności w formie prac społecznych oraz nawiązkę na rzecz Fundacji Intensywnej Terapii Dziecięcej w Poznaniu.

Jej 1770 postów dało jej drugi najwyższy wynik kontaktów wśród analizowanych profili, ustępując jedynie Witoldowi Gadowskiemu; profil Jerzego Zięby zanotował około 665 tys. kontaktów. Zięba został wcześniej, w 2023 roku, prawomocnie skazany za znieważenie i zniesławienie poznańskich lekarzy.

Protesty przeciw masztom 5G

Raport opisuje także przejścia dezinformacji z internetu do działań lokalnych: w marcu 2025 roku, po protestach mieszkańców dzielnicy Karczówka w Kielcach, urząd miasta nakazał rozbiórkę jednego masztu 5G, a wojewoda utrzymał tę decyzję; autorzy zaznaczają, że nie było dowodów na szkodliwość instalacji.

Inne protesty wymienione w raporcie miały miejsce m.in. w Krakowie, Jaworznie, Sandomierzu i Białogardzie, często motywowane obawami mieszkańców cytowanymi przez lokalne media.

Źródło: Rynek Zdrowia (za raportem „Dezinformacja naukowa w polskiej infosferze. Architektura, przykłady, źródła” Instytutu Monitorowania Mediów i Centrum Współpracy i Dialogu Uniwersytetu Warszawskiego).

RZ
O autorze
Redakcja zerio
Profil autora →
Usługi medyczne
Usługi medyczne

Projekt ustawy o psychoterapeutach: zniknęły zabezpieczenia przed konfliktem interesów

Wersja projektu przyjęta przez sejmową podkomisję 17 listopada pominęła część zapisów mających ogran…

Usługi medyczne
Usługi medyczne

Prezydent zawetował VAT 23 proc. na część napojów bezalkoholowych

Karol Nawrocki zawetował ustawę podwyższającą VAT na część napojów bezalkoholowych do 23 proc., wska…

Usługi medyczne
Usługi medyczne

Sejm odrzucił reklamę piwa 0 proc., ale przyjął wyjątki budzące wątpliwości

19 listopada Sejm rozpatrzył 21 poprawek Senatu do przepisów o wychowaniu w trzeźwości. Przyjął więk…