Projekt przewiduje, że psychoterapeuta dopuściwszy się rażących naruszeń może zostać pozbawiony prawa wykonywania zawodu, a pacjent zyska możliwość złożenia skargi do samorządu zawodowego. Sejmowa podkomisja stała do spraw zdrowia psychicznego ma zająć się projektem 17 listopada; prace wznowiono po przerwie trwającej 15 miesięcy.
Ustawa przewiduje też obowiązkowe ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej oraz obowiązek superwizji, czyli regularnego omawiania prowadzonej terapii z bardziej doświadczonym psychoterapeutą. Projekt nakłada wymóg superwizji nie rzadziej niż raz na 30 dni i przewiduje jego utrzymanie przez całą karierę zawodową.
Rejestr i odpowiedzialność zawodowa
Do tej pory zawód psychoterapeuty nie był regulowany odrębną ustawą: brakowało państwowego rejestru i prawa wykonywania zawodu, a otwarcie prywatnego gabinetu nie wymagało certyfikatu wydawanego przez stowarzyszenie.
Według szacunku Polskiej Rady Psychoterapii z 2023 r. certyfikat ma najwyżej 20 proc. z około 15 tys. psychoterapeutów w Polsce. Projekt wiąże używanie tytułu psychoterapeuty z członkostwem w samorządzie.
W jawnej części rejestru będzie można sprawdzić, czy dana osoba ma prawo wykonywania zawodu albo status aplikanta oraz jakie podejście terapeutyczne stosuje. Pacjent będzie mógł skierować skargę do samorządu; za naruszenia przewidziane są kary dyscyplinarne, włącznie z utratą prawa do wykonywania zawodu w przypadkach rażących naruszeń.
Anna Grzelka, współautorka projektu i certyfikowana psychoterapeutka, w rozmowie z Rynkiem Zdrowia powiedziała: „W stowarzyszeniach jesteśmy bezsilni przede wszystkim wobec osób, które szkolą się nierzetelnie albo wcale i otwierają gabinety”.
Jeżeli sąd przyzna odszkodowanie, projekt przewiduje możliwość jego pokrycia z obowiązkowego ubezpieczenia OC psychoterapeuty.
Egzaminy i droga do zawodu
Po pracach zespołu powołanego przez ministra zdrowia egzamin wstępny ma być prowadzony przez Centrum Egzaminów Medycznych, a akredytacją kursów zajmie się Centrum Medyczne Kształcenia Podyplomowego. Na wejściu kandydaci będą sprawdzani m.in. z elementów psychologii i medycyny, w tym farmakoterapii; część osób przed rozpoczęciem czteroletniego szkolenia przejdzie kurs przygotowawczy, którego program opracuje CMKP.
Osoby, które ukończyły szkolenie przed wejściem ustawy w życie, ale nie zdały egzaminu, mają otrzymać pięć lat na przystąpienie do egzaminu certyfikacyjnego według dotychczasowych zasad. Przepisy przejściowe wymagają dopracowania, to jedno z zagadnień wskazywanych przez współautorkę projektu.
Projekt poselski wpłynął do Sejmu 11 lutego 2025 r.; w lipcu tego samego roku Biuro Legislacyjne uznało, że w ówczesnym kształcie nie nadaje się do uchwalenia. Zespół powołany przez ministra zdrowia zakończył prace 5 października 2026 r. i przedstawił własne propozycje zmian.
Źródło: Rynek Zdrowia, rozmowa z Anną Grzelką.


