Po zakończeniu 6,5‑letniego pilotażu Stowarzyszenie Neurofibromatozy Polska informuje, że program objął około 2,8 tys. dzieci (według organizacji to około 80 proc. populacji pediatrycznej chorych na tę jednostkę chorobową) i że bez przedłużenia koordynacji opieki rodzice mogą znów zostać zmuszeni do samodzielnego szukania lekarzy i badań.
W październiku Agencja Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji wyraziła negatywną opinię o proponowanym stałym świadczeniu koordynowanej opieki nad chorymi z neurofibromatozami i zasugerowała, by tacy pacjenci byli leczeni w Ośrodkach Eksperckich Chorób Rzadkich. Dorota Korycińska ze Stowarzyszenia Neurofibromatozy Polska wskazała, że OECR‑y są obecnie na etapie prac legislacyjnych i nie mają zaplanowanego finansowania.
Pilotaż przejął koordynację od rodziców
Przed uruchomieniem programu to rodzice często pełnili funkcję koordynatorów leczenia, zbierając informacje i umawiając wizyty u kolejnych specjalistów; według Korycińskiej prowadziło to do powtarzania badań i „błądzenia po systemie”.
Stowarzyszenie wraz z lekarzami prowadziło czteroletnie działania, które doprowadziły do uruchomienia pilotażu przygotowanego przez dr. Marka Karwackiego z Kliniki Onkologii, Hematologii Dziecięcej, Transplantologii Klinicznej i Pediatrii UCK WUM; rozporządzenie ministra zdrowia w sprawie programu ukazało się w drugiej połowie 2020 r., a pilotaż, planowany na trzy lata, ostatecznie trwał 6,5 roku.
Korycińska relacjonuje, że w trakcie pilotażu eksperci przejęli obowiązek koordynacji i pacjenci przestali pytać w internecie, do których specjalistów się zgłosić. Według jej relacji analiza AOTMiT również wykazała, że model działał, pacjenci zaczęli skupiać się w ośrodkach, a Agencja oszacowała możliwe korzyści finansowe przy kontynuacji takiego modelu dla dorosłych i dzieci na 2-4 mln zł rocznie.
Ośrodki eksperckie nie muszą wystarczyć
Korycińska podnosi, że OECR‑y mogą nie odpowiadać specyfice opieki nad chorymi z neurofibromatozą, ponieważ choroba ma charakter wielonarządowy i wymaga wielospecjalistycznej koordynacji; zauważa też, że sama analiza AOTMiT sygnalizowała ryzyko, iż OECR‑y nie spełnią wymogów potrzebnych przy tej grupie pacjentów.
Prezeska Stowarzyszenia ostrzega, że po zakończeniu pilotażu pacjenci pozostaną głównie pod opieką poradni ambulatoryjnej opieki specjalistycznej (AOS), które nie gwarantują koordynacji, co według niej oznacza powrót do wcześniejszych problemów, osobnych specjalistów dla poszczególnych objawów i roli rodzica jako koordynatora.
4 listopada podczas posiedzenia Senatu wiceminister zdrowia Tomasz Maciejewski mówił, że leczenie neurofibromatozy i innych chorób rzadkich ma być prowadzone w ośrodkach eksperckich chorób rzadkich, które będą mogły występować o status ekspercki po zmianach ustawowych.
Źródło: Rynek Zdrowia (za Agencją Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji oraz Narodowym Funduszem Zdrowia).



