[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"article-score2-kalkulator-ryzyka-zawalu-live":3,"article-related-score2-kalkulator-ryzyka-zawalu":50},{"data":4},{"id":5,"slug":6,"title":7,"excerpt":8,"content":9,"status":10,"visibility":11,"created_at":12,"published_at":13,"updated_at":14,"url":15,"cover_image_url":16,"author":17,"category":21,"tags":24,"seo":45},"3119","score2-kalkulator-ryzyka-zawalu","SCORE2: jak w pięć minut policzyć ryzyko zawału na dziesięć lat","SCORE2 to kalkulator Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego, który w pięciu danych pokazuje, jakie masz procent ryzyka zawału albo udaru w ciągu dziesięciu lat. Polska siedzi w grupie wysokiego ryzyka, więc twój wynik będzie wyższy niż u Francuza z identycznym profilem.","\u003Cp>Mężczyzna, 46 lat, programista. Lekarz rodzinny mierzy mu ciśnienie (135\u002F85), patrzy na ostatni lipidogram (cholesterol 220, HDL 50, non-HDL 170), pyta o papierosy (pali okazjonalnie, \"ze 2 dziennie\"). Mówi: \"wszystko w granicach normy, niech pan ćwiczy\". Cztery lata później ten mężczyzna ma zawał w trakcie odśnieżania podjazdu. W kartotece mu nikt nie policzył ryzyka sercowo-naczyniowego. A wystarczyło wpisać pięć liczb do darmowego kalkulatora.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Ten kalkulator nazywa się SCORE2. Wymyśliło go Europejskie Towarzystwo Kardiologiczne (ESC), opublikowało w 2021 roku i od razu wpisało do wytycznych prewencji sercowo-naczyniowej jako standard. Liczy \u003Cstrong>10-letnie ryzyko zawału albo udaru\u003C\u002Fstrong> u osoby zdrowej, bez wcześniejszych incydentów. Robi to w kilka sekund. Jest darmowy, dostępny online, używany w przychodniach w całej Europie. A i tak, na podstawie polskich danych z primary care, większość lekarzy rodzinnych nie liczy go rutynowo, bo nie ma na to czasu albo nawyku.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Twoja sprawa to się tego nie spuszczać i policzyć samej. W tym tekście tłumaczę, skąd SCORE2 wie, kim jesteś, czemu Polska siedzi w innej strefie niż Francja, jak czytać procent, który ci wypluwa, i co po nim zrobić. Plus jedna ważna rzecz na końcu: gdzie ten kalkulator się myli i kiedy musisz uzupełnić go innymi narzędziami.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Co to znaczy \"ryzyko zawału\"\u003C\u002Fh2>\n\n\u003Cp>Zanim przejdziemy do mechaniki, krótka rzecz pojęciowa. W kardiologii \"ryzyko\" nie znaczy \"szansa\". Znaczy: jaki procent osób o twoim profilu, na podstawie dużych badań populacyjnych, doświadczy konkretnego zdarzenia w określonym czasie. Jeśli SCORE2 mówi, że masz 8 procent ryzyka, to znaczy: spośród stu osób o twoich parametrach (wiek, płeć, ciśnienie, cholesterol, palenie), w ciągu najbliższych dziesięciu lat osiem dostanie zawał albo udar, śmiertelny albo nieśmiertelny.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Nie wiesz, czy będziesz tą ósemką czy nie. Wiesz, w której grupie statystycznej siedzisz. To informacja decyzyjna, nie wyrok. Bo grupa, w której siedzisz, zależy od liczb, na które masz wpływ. Rzuć palenie, obniż ciśnienie, obniż LDL, zmień grupę. Kalkulator policzy cię na nowo, wynik spadnie.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Druga rzecz. SCORE2 liczy ryzyko \u003Cstrong>fatalnego i nieśmiertelnego zdarzenia łącznie\u003C\u002Fstrong>, czyli zawału i udaru w dowolnej formie. Starszy SCORE, który był używany do 2021 roku, liczył tylko zgony sercowo-naczyniowe. Stąd nowe wyniki wyglądają wyższe niż dawne, ale to nie znaczy, że jesteś bardziej chora niż w 2018. To znaczy, że kalkulator mierzy więcej. W epoce, w której większość ostrych zespołów wieńcowych jest dziś leczona skutecznie i ludzie ich nie umierają, ale żyją z powikłaniami, mierzenie samych zgonów dawało fałszywie spokojny obraz.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Skąd SCORE2 wie, kim jesteś\u003C\u002Fh2>\n\n\u003Cp>SCORE2 to równanie matematyczne. Na wejściu pięć parametrów. Wszystkie masz w jednym lipidogramie i jednym pomiarze ciśnienia.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>\u003Cstrong>Wiek.\u003C\u002Fstrong> SCORE2 stosuje się u osób między 40 a 69 rokiem życia. Dla starszych jest oddzielny SCORE2-OP (Older Persons), kalibrowany na grupie 70 do 89 lat. Wiek jest najsilniejszą zmienną w równaniu i to bywa krytykowane, do czego wrócimy.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>\u003Cstrong>Płeć.\u003C\u002Fstrong> Mężczyzna w tym samym wieku ma wyższe wyliczone ryzyko niż kobieta przed menopauzą. Po menopauzie różnica się zaciera. Kalkulator ma osobne tabele dla obu płci.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>\u003Cstrong>Palenie.\u003C\u002Fstrong> Pyta tylko czy palisz obecnie, nie ile lat ani ile dziennie. Każda forma palenia liczona jest tak samo, dwa papierosy dziennie albo paczka. Wiem, że to upraszczające, ale taki jest model. E-papierosy, podgrzewacze tytoniu i tytoń żucia nie są jeszcze uwzględnione w żadnej wersji.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>\u003Cstrong>Ciśnienie skurczowe.\u003C\u002Fstrong> To górne ciśnienie z pomiaru, w milimetrach słupa rtęci. Optymalnie powinno być oparte o średnią z kilku pomiarów w warunkach domowych, bo pojedynczy pomiar gabinetowy bywa zawyżony (klasyczne \"biały fartuch\").\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>\u003Cstrong>Cholesterol non-HDL.\u003C\u002Fstrong> To cholesterol całkowity minus HDL. Liczysz w głowie z dowolnego lipidogramu. Niektóre wersje kalkulatora przyjmują osobno cholesterol całkowity i HDL.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>I jedna dodatkowa, ukryta zmienna: \u003Cstrong>twój region.\u003C\u002Fstrong> O tym osobna sekcja niżej, bo to jest część kalkulatora, której większość ludzi nie zauważa, a która zmienia wynik dwukrotnie.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Cztery strefy Europy i co to znaczy dla Polski\u003C\u002Fh2>\n\n\u003Cp>ESC podzieliła kraje europejskie i przyległe na cztery strefy ryzyka regionalnego, na podstawie najnowszych danych Światowej Organizacji Zdrowia o standaryzowanej śmiertelności sercowo-naczyniowej na 100 tysięcy mieszkańców rocznie.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>\u003Cstrong>Strefa niska (mniej niż 100 zgonów CVD na 100 tysięcy).\u003C\u002Fstrong> Belgia, Dania, Francja, Holandia, Hiszpania, Luksemburg, Norwegia, Szwajcaria, Wielka Brytania.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>\u003Cstrong>Strefa umiarkowana (100 do 150).\u003C\u002Fstrong> Austria, Cypr, Finlandia, Grecja, Niemcy, Irlandia, Islandia, Malta, Portugalia, San Marino, Słowenia, Szwecja, Włochy.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>\u003Cstrong>Strefa wysoka (150 do 300).\u003C\u002Fstrong> Albania, Bośnia i Hercegowina, Chorwacja, Czechy, Estonia, Kazachstan, \u003Cstrong>Polska\u003C\u002Fstrong>, Słowacja, Turcja, Węgry.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>\u003Cstrong>Strefa bardzo wysoka (300 i więcej).\u003C\u002Fstrong> Algieria, Armenia, Azerbejdżan, Białoruś, Bułgaria, Czarnogóra, Egipt, Gruzja, Kirgistan, Liban, Libia, Litwa, Łotwa, Macedonia Północna, Maroko, Mołdawia, Rosja, Rumunia, Serbia, Syria, Tunezja, Ukraina, Uzbekistan.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Trzy obserwacje z tej listy. Pierwsza: Polska siedzi w strefie wysokiej, ale tuż obok Litwa i Łotwa w bardzo wysokiej, czyli kraje sąsiednie z podobną historią mają twardo gorzej. Druga: Niemcy są w strefie umiarkowanej, mimo że gospodarczo i kulturowo bliżej nam niż do Francji. Trzecia: Bułgaria i Rumunia wpadają w bardzo wysoką, a kulturowo i geograficznie nie są tak różne od reszty Bałkanów. To są efekty dekad. Dieta, palenie, jakość opieki kardiologicznej w prewencji, system ochrony zdrowia, dostęp do leków.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Mechanicznie znaczy to tyle, że dwie osoby z identycznym profilem (wiek 55, mężczyzna, niepalący, ciśnienie 140, non-HDL 170 mg\u002Fdl) dostają różne procenty. Francuz: 4 procent. Polak: 7 procent. Ten sam człowiek, te same liczby, inna kalibracja. Bo prawdopodobieństwo, że właśnie ten profil skończy się w Polsce zawałem, jest na podstawie naszych statystyk wyższe niż we Francji.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Stąd korzystając z kalkulatora online, musisz zaznaczyć strefę \"high risk\". Domyślnie kalkulator może podstawić inną i wynik będzie zaniżony.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Wynik w procentach: jak go czytać\u003C\u002Fh2>\n\n\u003Cp>SCORE2 zwraca procent. Sam procent jest mało użyteczny bez kategorii. Wytyczne ESC z 2021 roku ustalają trzy klasy ryzyka, z różnymi progami w zależności od grupy wiekowej.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Dla osób \u003Cstrong>poniżej 50 roku życia\u003C\u002Fstrong>:\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Niskie\u002Fumiarkowane: mniej niż 2,5 procent. Wysokie: od 2,5 do mniej niż 7,5. Bardzo wysokie: 7,5 procent i więcej.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Dla osób \u003Cstrong>50 do 69 lat\u003C\u002Fstrong>:\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Niskie\u002Fumiarkowane: mniej niż 5 procent. Wysokie: od 5 do mniej niż 10. Bardzo wysokie: 10 procent i więcej.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Dla osób \u003Cstrong>70 do 89 lat\u003C\u002Fstrong> (SCORE2-OP):\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Niskie\u002Fumiarkowane: mniej niż 7,5 procent. Wysokie: od 7,5 do mniej niż 15. Bardzo wysokie: 15 procent i więcej.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Czemu progi są inne w różnym wieku? Bo wynik 8 procent u 45-latka ma zupełnie inne znaczenie niż u 75-latka. Dla 45-latka 8 procent na najbliższe dziesięć lat oznacza, że jego dożywotnie ryzyko (do 80 roku życia) jest dramatycznie wysokie. Dla 75-latka 8 procent to mniej niż przeciętnie. Stąd kalibracja przez wiek.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Każda kategoria ma inne rekomendacje. W niskim\u002Fumiarkowanym ryzyku zalecenia są stylem życia: dieta, aktywność, koniec palenia, kontrola raz na pięć lat. W wysokim \"rozważa się\" leczenie farmakologiczne, w bardzo wysokim \"zaleca się\". W praktyce znaczy to, że powyżej progu wysokiego zaczyna się dyskusja o statynie i agresywnej kontroli ciśnienia, a powyżej bardzo wysokiego ta dyskusja kończy się decyzją.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>To miejsce, w którym kalkulator łączy się z artykułem o LDL. Twój cel LDL zależy od twojej kategorii ryzyka według SCORE2. Niskie\u002Fumiarkowane: LDL poniżej 100 mg\u002Fdl. Wysokie: poniżej 70. Bardzo wysokie: poniżej 55. Bez SCORE2 nie wiesz, do której wartości celujesz.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Gdzie liczyć SCORE2 i co przygotować\u003C\u002Fh2>\n\n\u003Cp>Najprostsza droga to oficjalny kalkulator ESC pod adresem heartscore.org, prowadzony przez Europejskie Towarzystwo Kardiologiczne. Jest darmowy, po angielsku, ale interfejs zrozumiały bez znajomości języka. Wystarczy wybrać kraj (Poland, automatycznie strefa wysoka), wpisać wiek, płeć, ciśnienie skurczowe, cholesterol całkowity, HDL i palenie. Wynik dostaniesz w procentach plus klasyfikację ryzyka i komentarz, co z nim zrobić. Niektóre polskie portale kardiologiczne mają lokalne wersje po polsku, ale niekoniecznie aktualne. Warto sprawdzić, czy używają SCORE2 z 2021 czy starszego SCORE.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Drugą opcją są kalkulatory mobilne. Aplikacja \"ESC CVD Risk Calculation\" na iOS i Android, oficjalnie wydana przez ESC, robi to samo lokalnie. Plus, wbudowane są w nią najnowsze wytyczne prewencji, więc po wynicie pokazuje sugerowane progi LDL i cele ciśnienia. Działa offline, więc lekarz rodzinny może liczyć w gabinecie bez połączenia z internetem.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Co musisz mieć pod ręką przed liczeniem. Wynik lipidogramu z ostatnich sześciu miesięcy (cholesterol całkowity, HDL, albo bezpośrednio non-HDL). Aktualny pomiar ciśnienia, optymalnie średnia z trzech pomiarów domowych zrobionych w spokoju, nie pierwszy lepszy gabinetowy. Wiek i płeć są oczywiste. Status palenia: pal albo nie pal, bez gradacji. Jeśli rzuciłaś papierosy mniej niż rok temu, w kalkulatorze nadal zaznacz \"pali\". Korzyść z rzucenia widać po dłuższym czasie i kalkulator to odzwierciedla.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Co nie wchodzi do równania, choć większość ludzi się tego domyśla intuicyjnie: BMI, obwód talii, picie alkoholu, aktywność fizyczna, sposób odżywiania, sen. Wszystkie te zmienne wpływają na ciśnienie, cholesterol i palenie, więc są w równaniu pośrednio. Bezpośrednio kalkulator pyta tylko o pięć parametrów. To celowe uproszczenie, żeby narzędzie działało w pięć sekund i było powtarzalne. Im więcej pól, tym mniej lekarzy go używa.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Jeśli jesteś osobą z cukrzycą typu 2, SCORE2 ci nie wystarczy. Dla cukrzyków istnieje osobny kalkulator SCORE2-Diabetes, opublikowany przez ESC w 2023 roku, który dolicza dwa dodatkowe parametry (wiek rozpoznania cukrzycy i hemoglobina glikowana HbA1c) oraz uwzględnia funkcję nerek (eGFR). Cukrzyca sama w sobie nie zawsze przekłada się na bardzo wysokie ryzyko, jak kiedyś automatycznie się zakładało, ale wymaga osobnego narzędzia.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Wiek serca, czyli SCORE2 inaczej\u003C\u002Fh2>\n\n\u003Cp>Procenty są abstrakcyjne. Ośmioro na sto ma zawał, dwoje umrze, sześcioro przeżyje z powikłaniami, dziewięćdziesiąt dwoje będzie spokojnie żyć kolejną dekadę. To niewiele mówi pojedynczej osobie, która słyszy wynik. Stąd kardiolodzy od lat używają alternatywnego przedstawienia tego samego ryzyka: \u003Cstrong>wiek naczyniowy\u003C\u002Fstrong> (vascular age).\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Idea prosta. Bierzemy twoje ryzyko procentowe. Patrzymy, w jakim wieku osoba z absolutnie idealnym profilem (niepaląca, optymalne ciśnienie, optymalny cholesterol) miałaby identyczne ryzyko. Ten wiek to twój wiek naczyniowy.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Przykład. 45-letni mężczyzna palący, z ciśnieniem 150\u002F95 i cholesterolem non-HDL 200 mg\u002Fdl, mieszkający w Polsce. SCORE2 mówi: ryzyko 8 procent. To samo ryzyko ma 58-letnia osoba z idealnymi parametrami. Twój wiek naczyniowy to 58. Twoje serce jest o 13 lat starsze od ciebie.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Brzmi to brutalniej niż \"8 procent ryzyka\", i o to chodzi. Badania komunikacji medycznej pokazują, że pacjenci znacznie chętniej zmieniają nawyki, kiedy słyszą \"twoje naczynia są w wieku 58 lat\" niż kiedy słyszą \"masz 8 procent ryzyka\". Liczba 8 jest abstrakcyjna. \"13 lat różnicy\" jest konkretna. Można ją sobie wyobrazić.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Działa też w drugą stronę. 60-letnia kobieta, niepaląca, z optymalnym ciśnieniem i cholesterolem, mieszkająca w Polsce, ma ryzyko poniżej 1 procent. Identyczne jak 48-latka z idealnym profilem. Jej wiek naczyniowy to 48. Serce o 12 lat młodsze. To też jest motywacja, tym razem do utrzymania tego, co się robi dobrze.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Kalkulator online ESC zwraca obie liczby naraz, procent i wiek naczyniowy. Niektóre polskie kalkulatory tylko procent. Przy wyborze narzędzia warto zwrócić uwagę, czy wypluwa też wiek naczyniowy, bo to lepiej działa na motywację.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Kiedy SCORE2 się myli (i dlaczego)\u003C\u002Fh2>\n\n\u003Cp>Każdy kalkulator ryzyka ma ograniczenia. Im więcej osób się go używa, tym lepiej znamy jego słabe strony. SCORE2 ma trzy główne, które warto znać, żeby nie traktować wyniku jak wyroku.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Pierwsza: \u003Cstrong>wiek dominuje równanie\u003C\u002Fstrong>. To znaczy, że młoda osoba, choćby paliła paczkę dziennie i miała cholesterol 280, nigdy w SCORE2 nie wyjdzie \"bardzo wysoko\" w perspektywie najbliższych dziesięciu lat, bo te dziesięć lat jest po prostu za krótkie, żeby u 35-latka zsumować się zdarzenie. To nie znaczy, że ta osoba jest bezpieczna. Znaczy, że w perspektywie dekady jest, ale w perspektywie życia siedzi w grupie wysokiego ryzyka totalnego. Dla młodych istnieją dwie alternatywy: liczyć \"lifetime risk\" (ryzyko dożywotnie) zamiast 10-letniego, albo używać wieku naczyniowego, który u 35-latka wciąż pokaże nieprzyjemne 50 lat, jeśli profil jest zły.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Druga: \u003Cstrong>SCORE2 niedoszacowuje ryzyko w praktyce primary care\u003C\u002Fstrong>. Badanie z 2025 roku opublikowane w \"European Journal of Preventive Cardiology\" przeanalizowało dane z prawdziwej opieki podstawowej i porównało wyniki SCORE2 z faktycznymi zdarzeniami. Średnie ryzyko przewidywane przez model: 6,2 procent. Średnie faktyczne ryzyko obserwowane: 10,1 procent. Wniosek autorów: \u003Cstrong>około 35 procent pacjentów mogło zostać pominiętych w leczeniu prewencyjnym\u003C\u002Fstrong>, bo SCORE2 ich nie zakwalifikował, a w rzeczywistości należeli do grupy wymagającej interwencji. Powód: populacja primary care różni się od populacji, na której kalibrowano model. Ma więcej współistniejących chorób, gorsze nawyki, więcej osób o niskim statusie społeczno-ekonomicznym.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Trzecia: \u003Cstrong>SCORE2 nie uwzględnia kilku silnych czynników ryzyka\u003C\u002Fstrong>, które ESC nazywa \"risk modifiers\". Najważniejsze z nich to:\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Hipercholesterolemia rodzinna (genetyczna postać dyslipidemii z LDL powyżej 190 mg\u002Fdl od urodzenia). Wywiad rodzinny choroby wieńcowej w młodym wieku (zawał u rodzica poniżej 55 lat dla mężczyzn, 65 dla kobiet). Lipoproteina(a) podwyższona (Lp(a) powyżej 50 mg\u002Fdl, dotyczy 10-20 procent populacji, w 90 procentach genetycznie uwarunkowana). Cukrzyca z powikłaniami narządowymi. Przewlekła choroba nerek. Choroby zapalne (toczeń, reumatoidalne zapalenie stawów, łuszczyca). Niski status społeczno-ekonomiczny. Przebyta preeklampsja u kobiet. Wczesna menopauza. Bezdech senny.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Jeśli choć jeden z tych modyfikatorów dotyczy ciebie, twoje realne ryzyko jest wyższe od SCORE2 i kalkulator nie da ci tego sygnału. Dlatego po wyliczeniu procentu trzeba świadomie wrócić do listy modyfikatorów i sprawdzić, czy któryś nie podnosi cię o kategorię w górę.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Co kalkulator dopowiada, a czego nie zobaczy\u003C\u002Fh2>\n\n\u003Cp>SCORE2 zwraca procent na podstawie ankiety pięcioparametrowej. Dwie osoby z identycznym wynikiem mogą mieć zupełnie inne realne ryzyko, bo ich tętnice w rzeczywistości wyglądają inaczej. Stąd kardiologia od dwóch dekad rozwija narzędzia obrazowe, które pokazują, co dzieje się w ścianach naczyń tu i teraz, niezależnie od matematyki.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Najlepiej przebadanym z tych narzędzi jest \u003Cstrong>calcium score\u003C\u002Fstrong>, czyli ocena uwapnienia tętnic wieńcowych w tomografii komputerowej. To krótkie badanie bez kontrastu, trwa kilka minut, dawka promieniowania porównywalna z mammografią. Pokazuje, ile wapnia odłożyło się w blaszkach miażdżycowych w głównych tętnicach serca. Wynik podaje się w jednostkach Agatstona. Zero znaczy \"brak zwapnień, prawdopodobieństwo dużego zawału w najbliższej dekadzie minimalne\". Powyżej 100 znaczy \"umiarkowane zmiany, decyzję o statynie warto rozważyć\". Powyżej 400 znaczy \"zaawansowane zmiany, agresywne leczenie\".\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Calcium score jest szczególnie użyteczny u osób, u których SCORE2 wypadł w szarej strefie (na pograniczu kategorii wysokiej i umiarkowanej) i nie wiadomo, czy włączać statynę. Wynik zero pozwala spokojnie poczekać. Wynik 200 zmienia decyzję na \"tak, lecz\". W Polsce calcium score nie jest w koszyku NFZ, prywatnie kosztuje 300 do 600 złotych. Ważne: badanie ma sens raz w życiu, około 50-55 roku życia. Powtarzanie co rok nie ma uzasadnienia, bo zwapnienia raz powstałe nie znikają.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Drugie narzędzie obrazowe to \u003Cstrong>USG tętnic szyjnych z oceną IMT\u003C\u002Fstrong> (intima-media thickness, grubość kompleksu intima-media). Pokazuje, czy w ścianach tętnic szyjnych są wczesne zmiany miażdżycowe, jeszcze przed pojawieniem się zwapnień. Tańsze i bezpieczniejsze od tomografii (bez promieniowania), ale mniej standaryzowane między pracowniami. Jeśli twój SCORE2 jest umiarkowany i masz risk modifier (Lp(a), wywiad rodzinny), USG tętnic szyjnych jest dobrą opcją pierwszej linii.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Trzecie to \u003Cstrong>wskaźnik kostka-ramię (ABI)\u003C\u002Fstrong>, prosty pomiar ciśnienia na ramieniu i kostce, porównanie. Wartość poniżej 0,9 sugeruje miażdżycę tętnic obwodowych, która często idzie w parze z zawansowaną miażdżycą wieńcową. Robi się go w kilka minut w gabinecie kardiologicznym. Bezbolesny, tani.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Żadne z tych badań nie zastępuje SCORE2. Wszystkie go uzupełniają, gdy decyzja kliniczna stoi na pograniczu i procent nie wystarczy.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Co zrobić po wyniku\u003C\u002Fh2>\n\n\u003Cp>Wynik SCORE2 sam w sobie niczego nie zmienia. Zmienia się to, co po nim zrobisz. Pięć ścieżek, w zależności od kategorii.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>\u003Cstrong>Jeśli wynik to niskie\u002Fumiarkowane ryzyko\u003C\u002Fstrong> (poniżej 2,5\u002F5\u002F7,5 procent zależnie od wieku), kontrola raz na pięć lat. Twoja praca to utrzymać aktualny styl życia, jeśli jest dobry, albo poprawić, jeśli są ryzykowne nawyki bez bezpośredniego efektu. Mała szansa, że potrzebujesz leku. Spokój, ale bez zapomnienia.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>\u003Cstrong>Jeśli wynik to wysokie ryzyko\u003C\u002Fstrong>, masz konkretne cele. LDL poniżej 70 mg\u002Fdl, ciśnienie systematycznie poniżej 130\u002F80, koniec palenia, dieta śródziemnomorska, 150 minut wysiłku tygodniowo. Rozważa się statynę, decyzja indywidualna. Kontrola co rok. Lekarz rodzinny powinien zaplanować to z tobą po jednej wizycie, w pisemnej formie, żebyś wiedziała, do czego dążysz.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>\u003Cstrong>Jeśli wynik to bardzo wysokie ryzyko\u003C\u002Fstrong>, leczenie jest decyzją, nie dyskusją. LDL poniżej 55 mg\u002Fdl, ciśnienie pod kontrolą lekową, statyna prawie pewna. Kontrola dwa razy w roku. Skierowanie do poradni kardiologicznej. Rozważenie dodatkowych badań (echo serca, USG tętnic szyjnych, ewentualnie calcium score). Zawodowe leczenie ryzyka, nie tylko stylu życia.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Czwarta ścieżka: \u003Cstrong>wynik wyszedł niski, ale masz risk modifier\u003C\u002Fstrong> z listy powyżej. Rozszerz diagnostykę. Oznacz Lp(a) raz w życiu. Jeśli wywiad rodzinny silny, poproś o konsultację w kierunku hipercholesterolemii rodzinnej. Jeśli miałaś preeklampsję, raz w roku kontrola kardiologiczna, niezależnie od SCORE2. Nie ufaj samemu procentowi, jeśli wiesz, że twój kontekst wykracza poza pięć podstawowych zmiennych.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Piąta: \u003Cstrong>masz mniej niż 40 lat\u003C\u002Fstrong>. SCORE2 ci nie pomoże. Zamiast tego: oznacz Lp(a), oznacz ApoB, policz ryzyko dożywotnie (lifetime risk) używając jednego z kalkulatorów dedykowanych młodym dorosłym, sprawdź wywiad rodzinny. Jeśli masz wysoki LDL od młodości, idź do lipidologa, nie czekaj do czterdziestki. Połowa zawałów u młodych mężczyzn wynika z hipercholesterolemii rodzinnej, której nikt nie zdiagnozował przed pierwszym epizodem.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Pójście do lekarza rodzinnego z policzonym SCORE2 i listą risk modifiers w ręce zmienia rozmowę. Bez tego usłyszysz \"wszystko w porządku, niech pan ćwiczy\". Z tym usłyszysz konkretny plan, bo zmusiłaś rozmowę z poziomu intuicji (\"wszystko gra\") na poziom liczb (\"ryzyko 8 procent, kategoria wysoka, cel LDL 70 mg\u002Fdl, koniec papierosów\"). Dwie różne medycyny. Pierwsza działa do pierwszego zawału. Druga ma szansę go w ogóle uniknąć.\u003C\u002Fp>\nętnice w rzeczywistości wyglądają inaczej. Stąd kardiologia od dwóch dekad rozwija narzędzia obrazowe, które pokazują, co dzieje się w ścianach naczyń tu i teraz, niezależnie od matematyki.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Kobiety, SCORE2 i ukryte zaniżenie\u003C\u002Fh2>\n\n\u003Cp>Jest jedna rzecz, której kalkulator nie powie ci wprost. SCORE2 systematycznie zaniża ryzyko u młodszych kobiet. Mechanizm jest banalny: model bazuje na danych populacyjnych, w których u kobiet poniżej menopauzy zdarzeń sercowo-naczyniowych jest mniej niż u mężczyzn w tym samym wieku. Estrogen działa ochronnie, statystyka to widzi, kalkulator zwraca niższy procent. Wynik wygląda spokojnie. Tylko że w ciągu ostatnich dwóch dekad rośnie udział kobiet z zawałem przed pięćdziesiątką, głównie z powodu trzech mechanizmów, których SCORE2 nie mierzy.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Pierwszy to \u003Cstrong>SCAD\u003C\u002Fstrong>, czyli samoistne rozwarstwienie tętnicy wieńcowej. U kobiet poniżej 50 lat z ostrym zespołem wieńcowym SCAD odpowiada za 22 do 35 procent przypadków, czyli mniej więcej co czwarty zawał. Nie ma związku z miażdżycą, papierosami ani cholesterolem, więc kalkulator nie ma na nim chwytu.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Drugi to \u003Cstrong>przebyta preeklampsja\u003C\u002Fstrong>, która podwyższa dożywotnie ryzyko sercowo-naczyniowe (nadciśnienie cztery razy, choroba niedokrwienna i udar dwukrotnie), ale w SCORE2 nie jest zmienną. Trafia do \"risk modifiers\", o których lekarz musi pamiętać sam.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Trzeci to \u003Cstrong>kombinacja antykoncepcji hormonalnej dwuskładnikowej z paleniem po 35 roku życia\u003C\u002Fstrong>. SCORE2 zaznacza palenie, ale nie wie o tabletkach. Realne ryzyko zakrzepu w tej grupie skacze wykładniczo i polskie wytyczne zabraniają takiej kombinacji u kobiet powyżej 35 lat palących więcej niż 15 papierosów dziennie.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Praktyczny wniosek dla każdej kobiety, która policzyła sobie SCORE2 i wyszło \"spokojnie\": sprawdź listę risk modifiers świadomie, nie polegaj na samym procencie. Jeśli miałaś preeklampsję, jeśli masz w rodzinie zawał w młodym wieku, jeśli masz podwyższoną Lp(a) (warto oznaczyć raz w życiu), twoje realne ryzyko jest wyższe od tego, co zwrócił kalkulator. Klasyczne objawy zawału też wyglądają u ciebie inaczej niż na plakacie w przychodni, ale to osobny temat.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Źródła\u003C\u002Fh2>\u003Col class=\"sources\">\u003Cli>SCORE2 working group and ESC Cardiovascular risk collaboration (2021). SCORE2 risk prediction algorithms. European Heart Journal.\u003C\u002Fli>\u003Cli>SCORE2-OP working group (2021). SCORE2-OP risk prediction algorithms. European Heart Journal.\u003C\u002Fli>\u003Cli>Visseren FLJ et al. (2021). 2021 ESC Guidelines on cardiovascular disease prevention in clinical practice. European Heart Journal.\u003C\u002Fli>\u003Cli>ClincaseQuest. SCORE2 i SCORE2-OP: jak liczyć ryzyko sercowo-naczyniowe.\u003C\u002Fli>\u003Cli>Cuende JI et al. (2025). Vascular age calculation from SCORE2 and SCORE2-OP tables. Hipertension y Riesgo Vascular.\u003C\u002Fli>\u003C\u002Fol>","published","free","2026-05-30T10:15:25+00:00","2026-05-30T10:15:00+00:00","2026-05-30T10:25:25+00:00","https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fartykul\u002Fscore2-kalkulator-ryzyka-zawalu","https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fstorage\u002Fmedia\u002F01KSW67ZR8Z8EVPQ2W44JPKCA0.png",{"id":18,"slug":19,"name":20},"14","anna-wisniewska","Anna Wiśniewska",{"id":18,"slug":22,"name":23},"kardiologia","Kardiologia",[25,28,30,34,38,42],{"id":26,"slug":27,"name":27},"806","profilaktyka",{"id":29,"slug":22,"name":22},"843",{"id":31,"slug":32,"name":33},"2541","ryzyko-sercowo-naczyniowe","ryzyko sercowo-naczyniowe",{"id":35,"slug":36,"name":37},"5647","zawal","zawał",{"id":39,"slug":40,"name":41},"5652","score2","SCORE2",{"id":43,"slug":44,"name":44},"5655","kalkulator",{"title":46,"description":47,"canonical_url":48,"robots":49},"Kalkulator SCORE2: jak obliczyć ryzyko zawału na dekadę","SCORE2 to oficjalny kalkulator ESC. W pięciu danych liczy procent ryzyka zawału na dekadę. Jak interpretować wynik, czemu Polska jest w grupie high risk.",null,"index,follow",{"data":51,"links":283,"meta":287},[52,94,133,172,213,250],{"id":53,"slug":54,"title":55,"excerpt":56,"status":10,"visibility":11,"created_at":57,"published_at":57,"updated_at":57,"url":58,"cover_image_url":59,"author":60,"category":64,"tags":68,"seo":90},"3126","seniorzy-ze-wsi-oczekuja-na-rehabilitacje-miesiecy-w-trybie-stabilnym-rosnie-do-niemal-roku","Seniorzy ze wsi oczekują na rehabilitację miesiącami, a w trybie stabilnym rośnie do niemal roku","Wiekowy pacjent z dala od dużych ośrodków medycznych musi czekać na rehabilitację miesiącami. Dane potwierdzają: w trybie stabilnym czas ten sięga niemal roku. Tekst analizuje przyczyny, konsekwencje i możliwe rozwiązania.","2026-05-30T14:01:54+00:00","https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fartykul\u002Fseniorzy-ze-wsi-oczekuja-na-rehabilitacje-miesiecy-w-trybie-stabilnym-rosnie-do-niemal-roku","https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fstorage\u002Fmedia\u002FaFYPZK6jG0XHPCMJzRDRdYJd1UULJa4nzax5MFnB.png",{"id":61,"slug":62,"name":63},"1","kamilian-szwarc","Kamilian Szwarc",{"id":65,"slug":66,"name":67},"11","uslugi-medyczne","Usługi medyczne",[69,72,75,78,82,86],{"id":70,"slug":71,"name":71},"192","seniorzy",{"id":73,"slug":74,"name":74},"776","rehabilitacja",{"id":76,"slug":77,"name":77},"777","opieka-zdrowotna",{"id":79,"slug":80,"name":81},"4476","system-ochrony-zdrowia","system ochrony zdrowia",{"id":83,"slug":84,"name":85},"5680","wiejska-opieka-zdrowotna","wiejska opieka zdrowotna",{"id":87,"slug":88,"name":89},"5681","czas-oczekiwania","czas oczekiwania",{"title":91,"description":92,"canonical_url":93,"robots":49},"Seniorzy ze wsi oczekują rehabilitacji miesiąceami – rośnie presja systemowa","Analiza długich czasów oczekiwania na rehabilitację wśród seniorów mieszkających na wsiach oraz kontekstu demograficznego w polskim systemie zdrowia.","https:\u002F\u002Fexample.com\u002Fartykul\u002Fseniorzy-ze-wsi-oczekuja-na-rehabilitacje",{"id":95,"slug":96,"title":97,"excerpt":98,"status":10,"visibility":11,"created_at":99,"published_at":100,"updated_at":101,"url":102,"cover_image_url":103,"author":104,"category":108,"tags":111,"seo":130},"3125","witamina-d-polska-niedobor-suplementacja","Witamina D w Polsce: dlaczego 9 na 10 dorosłych ma deficyt","Polska szerokość geograficzna i kąt padania słońca od września do kwietnia sprawiają, że dziewięciu na dziesięciu dorosłych ma niedobór witaminy D. Suplementacja jest sensowna, ale nie zawsze tak, jak się ją sprzedaje.","2026-05-30T11:28:36+00:00","2026-05-30T11:28:00+00:00","2026-05-30T11:32:31+00:00","https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fartykul\u002Fwitamina-d-polska-niedobor-suplementacja","https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fstorage\u002Fmedia\u002F01KSWAFZDAA135QEXP4Y1NW2T5.png",{"id":105,"slug":106,"name":107},"19","tomasz-wrobel","Tomasz Wróbel",{"id":105,"slug":109,"name":110},"dieta","Dieta",[112,113,117,119,122,126],{"id":26,"slug":27,"name":27},{"id":114,"slug":115,"name":116},"2761","witamina-d","witamina D",{"id":118,"slug":109,"name":109},"3250",{"id":120,"slug":121,"name":121},"5677","suplementacja",{"id":123,"slug":124,"name":125},"5678","niedobor","niedobór",{"id":127,"slug":128,"name":129},"5679","25ohd","25OHD",{"title":131,"description":132,"canonical_url":48,"robots":49},"Witamina D w Polsce: niedobór, dawka, suplementacja","9 na 10 dorosłych Polaków ma niedobór witaminy D. Ile suplementować, kiedy badać 25(OH)D, czemu suplement nie chroni serca i co naprawdę robi witamina D.",{"id":134,"slug":135,"title":136,"excerpt":137,"status":10,"visibility":11,"created_at":99,"published_at":100,"updated_at":138,"url":139,"cover_image_url":140,"author":141,"category":145,"tags":149,"seo":169},"3124","migrena-vs-bol-glowy-diagnoza","Migrena to nie 'mocniejszy ból głowy'. Większość chorych nie wie, że ją ma.","W Polsce żyje około 3,7 miliona osób z migreną. Większość nie wie, że to ma. Bierze paracetamol, ibuprofen, czeka aż przejdzie. Tymczasem migrena ma konkretne kryteria diagnostyczne, dedykowane leki i jest dramatycznie niedoleczona.","2026-05-30T11:33:12+00:00","https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fartykul\u002Fmigrena-vs-bol-glowy-diagnoza","https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fstorage\u002Fmedia\u002F01KSWAH1K8BYF810695R7K4B8D.png",{"id":142,"slug":143,"name":144},"15","marta-zawadzka","Marta Zawadzka",{"id":146,"slug":147,"name":148},"18","neurologia","Neurologia",[150,152,155,159,162,165],{"id":151,"slug":147,"name":147},"2241",{"id":153,"slug":154,"name":154},"5672","migrena",{"id":156,"slug":157,"name":158},"5673","bol-glowy","ból głowy",{"id":160,"slug":161,"name":161},"5674","aura",{"id":163,"slug":164,"name":164},"5675","tryptany",{"id":166,"slug":167,"name":168},"5676","cgrp","CGRP",{"title":170,"description":171,"canonical_url":48,"robots":49},"Migrena: objawy, jak odróżnić od bólu głowy, leczenie","Migrena dotyczy 10 procent Polaków. Większość bierze paracetamol latami, nie wiedząc że ma migrenę. Kryteria ICHD-3, tryptany, CGRP, co poprosić lekarza.",{"id":173,"slug":174,"title":175,"excerpt":176,"status":10,"visibility":11,"created_at":177,"published_at":100,"updated_at":178,"url":179,"cover_image_url":180,"author":181,"category":185,"tags":189,"seo":210},"3123","depresja-vs-wypalenie-jak-odroznic","Depresja czy wypalenie? Dwa różne stany, dwa różne wyjścia.","Wypalenie zawodowe i depresja dzielą objawy, ale wymagają zupełnie różnych rozwiązań. Pierwsze ustępuje po realnym odpoczynku i zmianie środowiska, drugie nie. Pomylenie ich jest kosztowne, bo prowadzi do leczenia, które nie pomaga.","2026-05-30T11:28:35+00:00","2026-05-30T11:37:18+00:00","https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fartykul\u002Fdepresja-vs-wypalenie-jak-odroznic","https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fstorage\u002Fmedia\u002F01KSWARW2PGBDB9YRFZH4H1RHS.png",{"id":182,"slug":183,"name":184},"16","piotr-kwiatkowski","Piotr Kwiatkowski",{"id":186,"slug":187,"name":188},"17","psychika","Psychika",[190,193,197,200,202,206],{"id":191,"slug":192,"name":192},"3356","depresja",{"id":194,"slug":195,"name":196},"5667","wypalenie-zawodowe","wypalenie zawodowe",{"id":198,"slug":199,"name":199},"5668","burnout",{"id":201,"slug":187,"name":187},"5669",{"id":203,"slug":204,"name":205},"5670","ssri","SSRI",{"id":207,"slug":208,"name":209},"5671","maslach","Maslach",{"title":211,"description":212,"canonical_url":48,"robots":49},"Depresja czy wypalenie zawodowe? Jak odróżnić, co robić","Wypalenie ustępuje po urlopie i zmianie pracy. Depresja nie. ICD-11 od 2022 definiuje burnout. Trzy wymiary Maslach, kryteria depresji, kiedy SSRI.",{"id":214,"slug":215,"title":216,"excerpt":217,"status":10,"visibility":11,"created_at":177,"published_at":100,"updated_at":218,"url":219,"cover_image_url":220,"author":221,"category":224,"tags":227,"seo":247},"3122","cukrzyca-ciazowa-konsekwencje-po-porodzie","Cukrzyca ciążowa: przechodzi po porodzie, ale zostawia ślad na całe życie","Cukrzyca ciążowa kończy się z chwilą porodu, ale zostaje markerem na resztę życia. Co piąta kobieta z GDM w wywiadzie rozwinie cukrzycę typu 2 w ciągu dekady. Lekarz rodzinny zwykle o tym nie pamięta.","2026-05-30T11:35:50+00:00","https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fartykul\u002Fcukrzyca-ciazowa-konsekwencje-po-porodzie","https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fstorage\u002Fmedia\u002F01KSWAP5CZ6Q4CCCR4ZYABSAHM.png",{"id":186,"slug":222,"name":223},"katarzyna-nowicka","Katarzyna Nowicka",{"id":182,"slug":225,"name":226},"ciaza","Ciaza",[228,229,232,235,239,243],{"id":26,"slug":27,"name":27},{"id":230,"slug":231,"name":231},"880","diabetologia",{"id":233,"slug":225,"name":234},"3764","ciąża",{"id":236,"slug":237,"name":238},"5664","cukrzyca-ciazowa","cukrzyca ciążowa",{"id":240,"slug":241,"name":242},"5665","gdm","GDM",{"id":244,"slug":245,"name":246},"5666","ogtt","OGTT",{"title":248,"description":249,"canonical_url":48,"robots":49},"Cukrzyca ciążowa: diagnoza, leczenie, ryzyko po porodzie","Cukrzyca ciążowa przechodzi po porodzie, ale 1 na 5 kobiet rozwinie cukrzycę t.2 w ciągu 10 lat. Kryteria PTD, leczenie, kontrola po porodzie i co to znaczy.",{"id":251,"slug":252,"title":253,"excerpt":254,"status":10,"visibility":11,"created_at":177,"published_at":100,"updated_at":255,"url":256,"cover_image_url":257,"author":258,"category":261,"tags":264,"seo":280},"3121","10000-krokow-dziennie-mit-czy-fakt","10 000 kroków dziennie: skąd ta liczba, ile naprawdę wystarcza","Liczba 10 000 kroków dziennie nie ma podstawy naukowej. Pochodzi z kampanii reklamowej japońskiego producenta krokomierzy z 1965 roku. Najnowsze meta-analizy pokazują, że dla redukcji śmiertelności wystarcza znacznie mniej, a zależy od wieku.","2026-05-30T11:34:44+00:00","https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fartykul\u002F10000-krokow-dziennie-mit-czy-fakt","https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fstorage\u002Fmedia\u002F01KSWAM45Z49DFWJ5G8ANCW2VF.png",{"id":146,"slug":259,"name":260},"joanna-kaminska","Joanna Kamińska",{"id":142,"slug":262,"name":263},"aktywnosc","Aktywnosc",[265,266,267,271,274,277],{"id":26,"slug":27,"name":27},{"id":29,"slug":22,"name":22},{"id":268,"slug":269,"name":270},"993","aktywnosc-fizyczna","aktywność fizyczna",{"id":272,"slug":273,"name":273},"5660","smartwatch",{"id":275,"slug":276,"name":276},"5662","kroki",{"id":278,"slug":279,"name":279},"5663","spacer",{"title":281,"description":282,"canonical_url":48,"robots":49},"10 000 kroków dziennie: mit czy fakt? Co mówi nauka","Magiczne 10 000 kroków pochodzi z japońskiej reklamy krokomierza z 1965. Aktualne meta-analizy: 7-8 tysięcy wystarcza. Ile naprawdę chodzić w jakim wieku.",{"first":284,"last":285,"prev":48,"next":286},"https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fapi\u002Fv1\u002Farticles?per_page=6&page=1","https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fapi\u002Fv1\u002Farticles?per_page=6&page=503","https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fapi\u002Fv1\u002Farticles?per_page=6&page=2",{"current_page":288,"from":288,"last_page":289,"links":290,"path":341,"per_page":314,"to":314,"total":342},1,503,[291,294,296,299,303,307,311,315,319,323,327,331,333,337,339],{"url":48,"label":292,"page":48,"active":293},"« Previous",false,{"url":284,"label":61,"page":288,"active":295},true,{"url":286,"label":297,"page":298,"active":293},"2",2,{"url":300,"label":301,"page":302,"active":293},"https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fapi\u002Fv1\u002Farticles?per_page=6&page=3","3",3,{"url":304,"label":305,"page":306,"active":293},"https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fapi\u002Fv1\u002Farticles?per_page=6&page=4","4",4,{"url":308,"label":309,"page":310,"active":293},"https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fapi\u002Fv1\u002Farticles?per_page=6&page=5","5",5,{"url":312,"label":313,"page":314,"active":293},"https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fapi\u002Fv1\u002Farticles?per_page=6&page=6","6",6,{"url":316,"label":317,"page":318,"active":293},"https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fapi\u002Fv1\u002Farticles?per_page=6&page=7","7",7,{"url":320,"label":321,"page":322,"active":293},"https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fapi\u002Fv1\u002Farticles?per_page=6&page=8","8",8,{"url":324,"label":325,"page":326,"active":293},"https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fapi\u002Fv1\u002Farticles?per_page=6&page=9","9",9,{"url":328,"label":329,"page":330,"active":293},"https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fapi\u002Fv1\u002Farticles?per_page=6&page=10","10",10,{"url":48,"label":332,"active":293},"...",{"url":334,"label":335,"page":336,"active":293},"https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fapi\u002Fv1\u002Farticles?per_page=6&page=502","502",502,{"url":285,"label":338,"page":289,"active":293},"503",{"url":286,"label":340,"page":298,"active":293},"Next »","https:\u002F\u002Fapi.zerio.pl\u002Fapi\u002Fv1\u002Farticles",3015]